آیا درد لگن شما را از فعالیتهای روزمره باز داشته؟ اگر در ناحیه لگن احساس درد، خشکی یا محدودیت حرکتی دارید، تنها نیستید. بسیاری از افراد به دلایل مختلفی مانند آرتروز، تصادف یا بیماریهای مادرزادی دچار مشکلات لگنی میشوند. خوشبختانه، امروزه با پیشرفت علم پزشکی و حضور جراحان متخصص در استان مازندران، شما میتوانید بهترین متخصصان را در محل زندگی خود پیدا کنید.
در این مقاله با یکی از بهترین فوق تخصص های جراحی لگن و مفصل ران دکتر محمد قربان زاده آشنا میشوید که سابقه سالها جراحی لگن در مازندران را دارند و روند درمانی، مزایا و نکات مهم این جراحی را از دید ایشان خواهید خواند.
با ما همراه باشید!

جراحی لگن چیست و چرا ممکن است نیاز به آن باشد؟
لگن، استخوانی قوی است که بالای ران قرار دارد و به بدن کمک میکند تا وزن را به طور یکنواخت همه جای بدن پخش کند. همچنین حرکت های مختلف مانند راه رفتن، دویدن و نشستن را ممکن میکند. آسیب به لگن یا مفصل آن میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود، مثل:
- آرتروز مفصل لگن: ساییدگی مفصل که باعث درد و کاهش توان حرکتی میشود.
- شکستگی لگن: بر اثر تصادف یا زمین خوردن ممکن است به وجود بیاید.
- التهاب یا عفونت: این مشکلات ممکن است عملکرد لگن را مختل کنند.
- ناهنجاری های مادرزادی: مانند مشکلات ساختاری در لگن
- تومورها یا کیستها: این زائده های اضافی میتوانند روی عملکرد لگن تاثیر بگذارند.
زمانی که روشهای درمانی غیرجراحی مانند دارو، فیزیوتراپی و تزریقات نتوانند درد و مشکل شما را بهبود بخشند، جراحی لگن گزینه ای موثر و پایدار است که به شما کمک میکند تا بتوانید مثل سابق بنشینید و راه بروید.

انواع جراحی لگن و کاربرد های آن
جراحی لگن انواع مختلفی دارد که بسته به نوع آسیب یا بیماری، یکی از آنها انتخاب میشود. در ادامه، مهمترین انواع جراحی های لگن را توضیح میدهیم:
۱. جراحی تعویض مفصل لگن (آرتروپلاستی)
یکی از رایجترین جراحیها در زمینه لگن، تعویض مفصل یا آرتروپلاستی لگن است. در این روش، قسمت آسیب دیده مفصل برداشته میشود و جای آن با یک مفصل مصنوعی پر خواهد شد. این جراحی معمولاً برای بیماران مبتلا به آرتروز شدید یا شکستگی های پیچیده انجام میشود و برای همه موارد مناسب نیست.
مزایا: کاهش درد شدید، بهبود حرکت و کیفیت زندگی
۲. جراحی آرتروسکوپی لگن
این روش کم تهاجم است و با استفاده از دوربین های کوچکی که وارد مفصل میشوند، صورت میگیرد. کاربرد آرتروسکوپی معمولا در درمان آسیب های جزئی، برداشتن بافتهای آسیبدیده یا ترمیم مشکلات داخلی مفصل است.
مزایا: درد کمتر بعد از عمل و دوره نقاهت و بهبودی کوتاه تر

۳. جراحی شکستگی لگن
شکستگی های لگن باید خیلی خوب و دقیق توسط جراحان ترمیم شوند تا استخوانها به خوبی جوش بخورند و عملکرد لگن حفظ شود. این جراحی ممکن است شامل استفاده از پیچها، صفحات فلزی یا سایر ابزارهای تثبیت کننده باشد که استخوانها را کنار هم نگه دارند تا خود بدن مراحل ترمیم را انجام دهند.
۴. جراحی اصلاح ناهنجاری های لگن
برخی ناهنجاری های مادرزادی یا اکتسابی ممکن است در لگن وجود داشته باشد که نیازمند جراحی اصلاحی هستند تا ساختار طبیعی لگن دوباره به دست بیاید و عملکرد آن خوب و نرمال شود.
۵. جراحی تومورها و کیست ها
اگر در ناحیه لگن تومور یا کیستی وجود داشته باشد، جراحی آنها به گونهای انجام میشود که عملکرد لگن مانند قبل حفظ شود و اخلالی در آن پیش نیاید.
برای مطالعه بیشتر: جراحی تعویض مفصل لگن چیست؟
مراحل آماده شدن قبل از جراحی
بسته به نوع جراحی که پیشتر معرفی کردیم، قبل از جراحی لگن، ابتدا پزشک با بررسی سابقه پزشکی و انجام معاینات لازم وضعیت شما را مورد بررسی قرار میدهد. سپس تصویربرداری هایی مانند رادیولوژی یا MRI انجام میشود تا محل دقیق مشکل مشخص شود. آزمایشهای خون، نوار قلب و سایر تستهای پیش از عمل هم برای اطمینان از سلامت عمومی بدن انجام خواهد شد.
اگر داروهایی مثل رقیقکننده های خون مصرف میکنید، ممکن است لازم باشد قبل از جراحی آن ها را قطع کنید که البته به نظر پزشکتان بستگی دارد. همچنین یک جلسه مشاوره با متخصص بیهوشی خود خواهید داشت که در آن نوع بیهوشی را به شما خواهد گفت.
پزشک ممکن است توصیه کند چند روز قبل از جراحی، تغذیه یا فعالیت بدنی خاصی داشته باشید تا آمادگی بدن افزایش یابد. همچنین در برخی موارد لازم است روده ها تخلیه و پوست ناحیه لگن ضدعفونی شود.
آمادگی روانی و اطلاع دقیق از روند جراحی و مراقبت های بعد از آن هم خیلی مهم است. پس بهتر است پیش از عمل هماهنگی های لازم با خانواده برای مراقبت پس از جراحی را انجام دهید و محل استراحت خود را نیز آماده کنید.
بیشتر بخوانید: بهترین جراح لگن در مازندران کیست؟

در اتاق عمل، حین جراحی چه اتفاقی میافتد؟
وقتی وارد اتاق عمل میشوید، ابتدا تیم جراحی و پرستاران وضعیت شما را بررسی میکنند و بی هوشی که احتمالا عمومی است، انجام میشود تا در طول عمل دردی حس نکنید. سپس جراح ناحیه لگن را ضدعفونی و استریل میکند.
بعد از آماده سازی، جراح برش های لازم را روی پوست ایجاد میکند تا به مفصل یا بخش آسیب دیده لگن دسترسی پیدا کند. بسته به نوع جراحی، ممکن است بخشی از استخوان یا مفصل تعویض یا ترمیم شود. در جراحی تعویض مفصل لگن، پروتز جایگزین مفصل آسیب دیده میشود که باید قبل از عمل تهیه میشده.
در طول عمل، تیم بیهوشی و پرستاران علائم حیاتی شما مانند ضربان قلب، فشار خون و تنفس را به دقت کنترل میکنند تا مطمئن شوند همه چیز تحت کنترل است.
پس از پایان جراحی، برشها بخیه و پانسمان میشوند. سپس به بخش ریکاوری منتقل میشوید تا زمانی که بیهوشی کاملاً از بین برود و شرایط شما پایدار شود.

چند نکته مهم برای بعد از جراحی لگن!
- استراحت کافی و کمتر حرکت کردن: در روزهای اول بعد از جراحی، خوب استراحت کنید و به ناحیه لگن خود فشار وارد نکنید تا بافتهای اطراف آن به خوبی ترمیم شوند.
- استفاده از وسایل کمکی: در صورت تجویز پزشک از واکر، عصا یا سایر وسایل کمکی برای راه رفتن استفاده کنید تا وزن کمتری روی لگن بیفتد.
- مراقبت از زخم: پانسمان را تمیز و خشک نگه دارید و در صورت مشاهده هرگونه التهاب، قرمزی یا ترشح غیرطبیعی به پزشک اطلاع دهید.
- انجام تمرینات فیزیوتراپی: طبق دستور فیزیوتراپیست، تمرینهای تقویتی و حرکتی را انجام دهید تا قدرت و انعطاف لگن بهبود یابد.
- مصرف داروها به موقع: دارو های ضد درد و هر دارویی که پزشک تجویز کرده را دقیق و به موقع مصرف کنید.
- پیگیری و ویزیتهای بعدی: تمام نوبت های معاینه و چکاپ خود را طبق زمانی که پزشک اعلام کرده بروید تا پزشک روند بهبود شما را کنترل و نظارت کند.
- اجتناب از فعالیت های سنگین: حداقل تا چند هفته از برداشتن اجسام سنگین، خم شدن زیاد یا ورزشهای سخت خودداری کنید.
- رژیم غذایی سالم: تغذیه مناسب و مصرف مایعات کافی به تسریع بهبودی کمک میکند.
- کنترل عوارض احتمالی: به علائمی مثل تب، درد شدید، تورم زیاد یا تغییر رنگ پوست اطراف محل جراحی توجه کنید و در صورت بروز سریعاً به پزشک مراجعه کنید.
اگر این موارد را به درستی رعایت کنید، روند درمان و نقاهت شما به طور خوبی پیش خواهد رفت و بعد از جراحی مشکلی نخواهید داشت.
بیشتر بخوانید: مراقبت های بعد از جراحی لگن چگونه است؟
مزایا، معایب و خطرات این جراحی
| مزایا | معایب و خطرات احتمالی |
|---|---|
| کاهش قابل توجه درد و بهبود کیفیت زندگی | خطر عفونت در محل برش یا مفصل |
| افزایش تحرک و عملکرد مفصل | تشکیل لخته خون (ترومبوز یا آمبولی) |
| نتایج ماندگار (15 تا 20 سال یا بیشتر) | دررفتگی مفصل مصنوعی در مراحل اولیه |
| نرخ موفقیت بالای جراحی (بیش از 90–95٪ رضایت بیماران) | تفاوت طول پاها پس از عمل |
| کاهش وابستگی به داروهای مسکن | ساییدگی یا شل شدن پروتز در طول زمان |
| بهبود توانایی انجام فعالیتهای روزمره و ورزشی سبک | آسیب عصبی (بیحسی یا ضعف احتمالی) |
| اثرات مثبت بر سلامت عمومی (کاهش افسردگی، بهبود سلامت قلب و متابولیسم) | خونریزی یا شکستگی در حین جراحی |
| از بین رفتن نسبی محدودیت های حرکتی | روند ریکاوری طولانی و نیاز به فیزیوتراپی مداوم |
چه کسانی برای جراحی لگن مناسب هستند؟
- افرادی که دچار آسیب شدید مفصل لگن شدهاند
- بیماران مبتلا به آرتروز پیشرفته لگن
- افرادی که دچار التهاب مزمن مفصل لگن هستند
- بیماران با ناهنجاریهای مادرزادی یا اکتسابی لگن
- افرادی که پس از جراحیهای قبلی لگن هنوز مشکل دارند
جراحی لگن معمولا زمانی پیشنهاد میشود که روش های غیرجراحی نتیجه بخش نبوده و درد یا ناتوانی زندگی روزمره را مختل کرده باشند. البته تصمیم نهایی را پزشک متخصص باید بعد از بررسی شرایط بیمار بگیرد.
عوارض احتمالی عمل لگن؛ آیا میتوان پیشگیری کرد؟
جراحی لگن مانند هر عمل بزرگی میتواند با عوارضی همراه باشد. همانطور که پیش تر گفتیم خطرات و عوارض احتمالی عبارتاند از: عفونت در محل برش یا مفصل مصنوعی، لخته خون در پا یا ریه، دررفتگی مفصل مصنوعی به ویژه در ماههای اول، تفاوت طول پاها پس از عمل، ساییدگی یا شل شدن پروتز در طول زمان، آسیب عصبی یا بافتی که ممکن است باعث بیحسی یا ضعف شود و همچنین خونریزی یا شکستگی استخوان در حین عمل. بیشتر این عوارض نادر هستند و با رعایت اصول درمانی قابل پیشگیریاند.
روشهای پیشگیری:
- رعایت کامل اصول استریل و مصرف آنتی بیوتیک طبق دستور پزشک
- استفاده از جوراب ضد آمبولی و داروهای ضدانعقاد
- پرهیز از حرکات پرخطر و رعایت آموزشهای فیزیوتراپی
- برنامه ریزی دقیق جراحی و استفاده از کفش یا کفی طبی در صورت نیاز
- اجتناب از اضافه وزن و انجام فعالیتهای کم فشار
- انجام عمل توسط جراح باتجربه و استفاده از تکنیکهای کم تهاجم
- پیگیری منظم و ویزیتهای دورهای پس از عمل
سوالات متداول
عمل تعویض مفصل لگن معمولاً بین 1 تا 2 ساعت طول میکشد؛ البته اگر مورد خاصی در حین جراحی پیش نیاید.
بیشتر بیماران پس از 1 تا 3 روز بستری، مرخص میشوند.
پروتز های لگن معمولاً 15 تا 20 سال عمر میکنند اما با پیشرفت علم، برخی تا 30 سال نیز دوام دارند.
معمولا بعد از گذشت یک تا یک و نیم ماه پس از عمل میتوانید رانندگی کنید اما نباید مدت آن طولانی باشد و به خودتان فشار وارد کنید. قبل از هر اقدامی حتما با پزشک مشورت کنید.
بیشتر بیماران پس از 1.5 تا 2 ماه به فعالیت های عادی خود برمیگردند اما این زمان بستگی به سن، وضعیت عمومی و پیروی از برنامه های توانبخشی دارد.
سخن پایانی: جراحی لگن؛ قدمی موثر برای زندگی بدون درد
اگر شما یا یکی از عزیزانتان با درد یا مشکلات لگن مواجه هستید، تعلل نکنید. هرچه زودتر با یک متخصص باتجربه و ماهر مشورت کنید که شانس بهبود و بازگشت شما به زندگی عادی بیشتر خواهد بود.
همین امروز با کلینیک دکتر محمد قربان زاده تماس بگیرید تا نوبت مشاوره تخصصی خود را دریافت کنید.
